انقلابی در بینایی: اولین مطالعه بالینی پیوند قرنیه مشتق از سلول‌های بنیادی در ژاپن

 تصور کنید که توانایی دید واضح خود را به دلیل آسیب سلولهای بنیادب لبه قرنیه، یعنی لیمبوس، از دست بدهید. برای افرادی که به کمبود سلول‌های بنیادی اپی‌تلیال لیمبال (LSCD) مبتلا هستند، این وضعیت دردناک چالشی بزرگ برای بازگرداندن بینایی ایجاد می‌کند. اما تحقیقات پیشگامانه در ژاپن نوید یک راه‌حل تحول‌آفرین را می‌دهد.

برای اولین بار در جهان، پژوهشگران بیمارستان دانشگاه اوساکا از لایه‌های سلولی اپی‌تلیال قرنیه که از سلول‌های بنیادی پرتوان القایی انسان (iPSCs) به دست آمده‌اند، برای درمان LSCD استفاده کردند. این مطالعه بالینی شامل چهار بیمار با علل مختلف LSCD بود، از جمله اختلالات خودایمنی تا سوختگی‌های شیمیایی. در این روش نوآورانه، لایه‌های سلولی اپی‌تلیال قرنیه مشتق از iPSCs (که به اختصار iCEPS نامیده می‌شود) روی چشم‌های آسیب‌دیده پیوند شدند. 

هدف اصلی این مطالعه، بررسی ایمنی این روش در یک دوره دو ساله بود. نتایج امیدوارکننده بود: اگرچه برخی عوارض خفیف تا متوسط مشاهده شد، اما هیچ عارضه جدی مانند تشکیل تومور یا رد پیوند رخ نداد. در واقع، تمامی بیماران در معیارهای مرتبط با بینایی مانند کاهش کدورت قرنیه و بهبود وضوح بینایی پیشرفت داشتند. 

نکته جالب اینکه بیمارانی که پس از جراحی دوز کمی از داروهای سرکوب‌کننده سیستم ایمنی دریافت کردند، نتایج بهتری نسبت به بیمارانی که این داروها را دریافت نکردند، نشان دادند و این اهمیت رویکردهای شخصی‌سازی شده در پزشکی بازساختی را برجسته می‌کند. 

برای آشنایی بیشتر با جزئیات این تحقیق پیشگامانه، می‌توانید کلیپ زیر که خلاصه‌ای از این مطالعه را نشان می‌دهد، تماشا کنید. همچنین تمام مراحل، از جمله مکانیسم پیشنهادی عملکرد این روش درمانی، در تصویر زیر ارائه شده است. 

این مطالعه پیشرو نشان داد که پیوند iCEPS برای درمان LSCD نه تنها ایمن است، بلکه در بهبود بینایی نیز موثر است. با برنامه‌ریزی برای انجام آزمایشات بالینی گسترده‌تر، رویای بازگرداندن بینایی به شمار زیادی از افراد بیش از هر زمان دیگری به واقعیت نزدیک شده است.